Ngày 10-4 vừa qua Chính phủ đã có Quyết định số 19/2012/QĐ-TTg, về việc thành lập Khu kinh tế cửa khẩu (KKTCK) Móng Cái. Việc thành lập KKTCK Móng Cái sẽ tạo cho Quảng Ninh nâng cao hơn nữa vai trò “điểm khởi đầu” của vành đai kinh tế ven biển Vịnh Bắc Bộ và qua đó có nhiều cơ hội để phát triển thương mại khu vực biên giới.
Hình thành cụm công nghiệp - thương mại then chốt
Khu kinh tế cửa khẩu Móng Cái gồm toàn bộ TP Móng Cái, Khu công nghiệp - cảng biển Hải Hà (gao gồm 3 đơn vị hành chính là các xã Quảng Điền, Quảng Phong, Phú Hải), thị trấn Quảng Hà và các xã Quảng Thắng, Quảng Thành, Quảng Minh, Quảng Trung, Cái Chiên thuộc huyện Hải Hà. Tổng diện tích tự nhiên khoảng 121.197ha. Trong đó diện tích đất liền là 66.197ha và diện tích mặt biển là 55.000ha.
Việc phát triển khu kinh tế Móng Cái trong thế liên kết, hợp tác với các tỉnh trong vành đai kinh tế Vịnh Bắc Bộ và hai hành lang kinh tế sẽ góp phần tăng cường quan hệ hợp tác, giao lưu kinh tế - văn hoá và đảm bảo vùng biên giới hoà bình, hữu nghị và cùng phát triển giữa hai quốc gia Việt Nam - Trung Quốc. Theo đó, khu hợp tác kinh tế biên giới Móng Cái sẽ phát triển các loại hình hoạt động dịch vụ như dịch vụ thương mại hàng hoá, dịch vụ sản xuất gia công, chế biến, trưng bày sản phẩm, dịch vụ tải hàng hoá, tạm nhập tái xuất, kho ngoại quan… Khu công nghiệp cảng biển Hải Hà có chức năng là khu phát triển một số ngành công nghiệp then chốt, hình thành cụm nhà máy đóng tàu, cụm nhà máy lọc dầu, kho chứa dầu, cụm nhà máy luyện cán thép, cụm nhà máy nhiệt điện, cụm khu công nghiệp hỗ trợ và dịch vụ. Các cụm khu chức năng này đã được thiết kế, bố trí trên nguyên tắc tạo thuận lợi cho quá trình sử dụng công nghệ khai thác và giảm thiểu các tác động xấu đến môi trường. Khu chuyển thuế quan bao gồm các phân khu chính như khu cửa khẩu quốc tế, khu công nghiệp, trung tâm tài chính, các khu du lịch, các khu đô thị, khu trung tâm hành chính và các khu dân cư. Trong các khu chức năng sẽ quy hoạch dành đất để xây dựng hệ thống công viên cây xanh phù hợp cho phát triển đô thị và du lịch.
Tấp nập phương tiện vận tải hàng hoá trên sông KaLong - KKTCK Móng Cái.
Việc sử dụng đất trong phát triển không gian của Khu kinh tế này cũng được các nhà quy hoạch chú trọng tới việc dành một phần quỹ đất để phát triển nông nghiệp đồng thời chú trọng việc bảo tồn, tôn tạo các vùng rừng sinh thái trên địa bàn đảm bảo phát triển kinh tế hài hoà với bảo vệ môi trường.
Mở rộng cơ hội giao thương
Kết luận số 47/KL-TW ngày 6-5-2009 của Bộ Chính trị đã nêu rõ “Xây dựng Móng Cái trở thành thành phố cửa khẩu quốc tế hiện đại gắn với khu công nghiệp cảng biển Hải Hà để xây dựng thành một khu đô thị lớn Hải Hà - Móng Cái với nhiều chức năng trong tương lai và phát triển thành một trung tâm công nghiệp cảng biển, trung tâm tài chính mậu dịch tự do hiện đại”.
Việc xây dựng KKTCK Móng Cái bao gồm cả Khu công nghiệp - cảng biển Hải Hà thành một khu kinh tế phát triển năng động, hiệu quả, có tầm cỡ quốc tế, nơi hội tụ trung tâm công nghiệp nặng quy mô lớn, trung tâm dịch vụ cảng biển, vận tải biển, trung tâm tài chính và khu du lịch, dịch vụ, mậu dịch tự do hiện đại. Trong đó, thành phố cửa khẩu quốc tế Móng Cái (một phân khu trong KKTCK Móng Cái) sẽ là thành phố cửa khẩu quốc tế hiện đại, hạt nhân của khu kinh tế mở, trung tâm đầu mối về giao dịch, trao đổi hàng hoá và dịch vụ giữa Việt Nam với Trung Quốc và các nước trong khu vực. Phân khu cảng biển Hải Hà sẽ là trung tâm công nghiệp chế biến, chế tác, lắp ráp và xuất khẩu, trung tâm công nghiệp nặng then chốt quy mô lớn của vùng Bắc bộ và cả nước. Đây cũng là trung tâm dịch vụ cảng và vận tải biển là cửa lớn của cả vùng trong phát triển hợp tác thương mại với Trung Quốc, khai thác thị trường Trung Quốc nhất là khu vực phía Nam Trung Quốc thông qua vành đai kinh tế. Khu kinh tế Móng Cái mở rộng còn được đầu tư xây dựng trở thành một trung tâm du lịch biển, du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng và vui chơi giải trí lớn của khu vực các tỉnh phía Bắc và có khả năng gắn kết được các địa phương để tạo thành tuyến du lịch động lực của toàn vùng.
Đặc biệt, Khu kinh tế cửa khẩu Móng Cái theo Quyết định mới sẽ được đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng đồng bộ, hiện đại. Bao gồm khu phi thuế quan và các phân khu chức năng như: Khu cửa khẩu quốc tế, các khu công nghiệp, trung tâm tài chính, khu đô thị, khu trung tâm hành chính, khu dân cư và các khu chức năng khác. Quy mô, vị trí từng khu vực được xác định trong quy hoạch chung và quy hoạch chi tiết Khu kinh tế cửa khẩu Móng Cái. Đây sẽ là động lực mới để Quảng Ninh thu hút đầu tư, phát triển hạ tầng cơ sở đồng bộ nhằm phát huy tối đa lợi thế cửa ngõ giao thương của thành phố cửa khẩu Móng Cái và các lợi thế từ dịch vụ cảng biển.
Hai hành lang kinh tế bao gồm: (I) hành lang kinh tế Côn Minh - Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh; (II) hành lang kinh tế Nam Ninh - Lạng Sơn - Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh.
Vành đai kinh tế Vịnh Bắc Bộ là khu vực hợp tác kinh tế giữa các địa phương của Việt Nam và Trung Quốc nằm xung quanh vịnh Bắc Bộ. Đây là một bộ phận của chương trình hợp tác kinh tế “hai hành lang, một vành đai”. Phạm vi của vành đai này bao trùm: Ba thành phố cấp địa khu của tỉnh Quảng Tây Trung Quốc (Bắc Hải, Khâm Châu, Phòng Thành Cảng); một thành phố cấp địa khu của tỉnh Quảng Đông (Trạm Giang); Hải Nam. 10 tỉnh, thành Việt Nam gồm Quảng Ninh, Hải Phòng, Thái Bình, Nam Định, Ninh Bình, Thanh Hoá, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình và Quảng Trị.
Nguyên Lâm
Theo baoquangninh.com.vn