Biên giới lãnh thổ

Tin nổi bật:

- Trung Quốc phun vòi rồng vào các tàu Philippines hoạt động gần bãi cạn Scarborough, thực hiện nhiều hành động nguy hiểm;

- Philippines lưu chiểu bản đồ chính thức bãi cạn Scarborough lên Liên hợp quốc;

- Mỹ và EU tăng cường viện trợ cho Philippines nâng cao năng lực biển tại Biển Đông.

------------------------------

I. Các sự kiện chính về vấn đề Biển Đông:

1. Trung Quốc phun vòi rồng vào tàu Philippines gần bãi cạn Scarborough, thực hiện nhiều hành động nguy hiểm:

- Ngày 24/7, khi đang thực hiện nhiệm vụ hỗ trợ ngư dân Philippines gần bãi cạn Scarborough, Lực lượng Cảnh sát biển Philippines (PCG) và Cục Nghề cá và Nguồn lợi Thủy sản thuộc Bộ Nông nghiệp (DA-BFAR) đã bị các tàu Hải cảnh Trung Quốc (CCG) tấn công bằng vòi rồng và thực hiện chuỗi hành động nguy hiểm: áp sát nguy hiểm với khoảng cách chỉ 7m, gây nguy cơ va chạm nghiêm trọng; kéo một sợi dây phía sau tàu Philippines, gây nguy hiểm cho việc di chuyển an toàn của tàu. Sau các sự việc, các nhân viên phía Philippines đều an toàn. PCG kịch liệt phản đối các hành động nguy hiểm và thiếu chuyên nghiệp của Hải cảnh Trung Quốc.[1]

- Cùng ngày, truyền thông phía Trung Quốc cho biết, hai tàu công vụ của Philippines đã phớt lờ những lời khuyên ngăn và cảnh báo nhiều lần từ phía Trung Quốc, cố tình xâm nhập vào vùng biển thuộc “quyền tài phán” của Trung Quốc tại “đảo Hoàng Nham” (bãi cạn Scarborough). CCG đã áp dụng các biện pháp đáp trả cần thiết theo quy định của pháp luật để theo dõi, giám sát và ngăn chặn các tàu Philippines, buộc những tàu này phải rời khỏi khu vực. Theo CCG, các hoạt động tại thực địa của phía Trung Quốc là chuyên nghiệp, chuẩn mực, chính đáng và hợp pháp.[2]

- Ngày 24/7, trả lời câu hỏi của CNN về việc phóng viên báo này có mặt trên tàu Philippines đã chứng kiến Trung Quốc thực hiện các hành động nguy hiểm đối với tàu Philippines, Người Phát ngôn (NPN) Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lâm Kiếm tái khẳng định lập trường của Trung Quốc về bãi cạn Scarborough; cáo buộc các tàu liên quan của Philippines cố ý xông vào trước; khẳng định Trung Quốc áp dụng các biện pháp cần thiết để bảo vệ quyền lợi và an ninh, là điều chính đáng, hợp pháp, các hành động tại hiện trường là chuyên nghiệp, chuẩn mực và không có gì phải bàn cãi; yêu cầu Philippines chấm dứt các hành vi vi phạm; chỉ trích Philippines đưa phóng viên lên tàu vi phạm nhằm thổi phồng, gây căng thẳng trên biển.[3]

2. Philippines lưu chiểu bản đồ chính thức bãi cạn Scarborough lên Liên hợp quốc:

- Ngày 29/7, Philippines lưu chiểu hải đồ chính thức của bãi cạn Scarborough và các vùng biển xung quanh lên Ban Thư ký Liên hợp quốc. Theo Philippines, bản đồ thể hiện đường cơ sở thông thường của bãi cạn Scarborough, cùng với giới hạn ngoài của lãnh hải và vùng tiếp giáp lãnh hải, phù hợp với Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển (UNCLOS 1982) và pháp luật Philippines. Bộ Ngoại giao Philippines cho biết, thông qua việc lưu chiểu hải đồ, Philippines chính thức thông báo tới cộng đồng quốc tế về đường cơ sở thông thường và phạm vi địa lý đối với thẩm quyền và quyền tài phán của mình tại bãi cạn Scarborough.[4]

- Ngày 31/7, Bộ Ngoại giao Trung Quốc ban hành Tuyên bố của Bộ Ngoại giao về việc Philippines vạch ra cái gọi là “đường cơ sở lãnh hải” tại “đảo Hoàng Nham” (bãi cạn Scarborough) thuộc lãnh thổ Trung Quốc, khẳng định động thái của Philippines đã xâm phạm nghiêm trọng chủ quyền lãnh thổ của Trung Quốc, vi phạm nghiêm trọng luật pháp quốc tế, là bất hợp pháp và không có giá trị. Trung Quốc kiên quyết phản đối và nhất quyết không chấp nhận điều này. Đồng thời, Tuyên bố trên cũng phủ nhận “Vụ kiện Trọng tài” và “Phán quyết Trọng tài” về Biển Đông; cho rằng Philippines núp bóng UNCLOS 1982 để ban hành cái gọi là “Đạo luật các vùng biển”, đưa bãi cạn Scarborough và phần lớn các đảo đá thuộc quần đảo “Nam Sa” (Trường Sa) và các vùng biển liên quan của Trung Quốc vào vùng biển của Philippines một cách bất hợp pháp, song chủ quyền của Trung Quốc dưới mọi hình thức đều không bị ảnh hưởng. Trung Quốc yêu cầu Philippines tôn trọng thực chất chủ quyền lãnh thổ, quyền và lợi ích biển của Trung Quốc, không được thực hiện bất kỳ hành động xâm phạm quyền lợi hay khiêu khích nào tại bãi cạn Scarborough, nếu không phía Trung Quốc sẽ kiên quyết đáp trả.[5]

- Ngày 01/8, Chiến khu miền Nam của Quân đội Trung Quốc cho biết đã tổ chức diễn tập phối hợp hải - không quân tại vùng biển, vùng trời khu vực bãi cạn Scarborough. Đợt diễn tập tập trung vào các nội dung mang tính thực chiến như trinh sát cảnh báo sớm, tuần tra răn đe, kiểm soát vùng biển, vùng trời, đột kích phối hợp,... qua đó kiểm tra hiệu quả năng lực phối hợp hải - không quân, khả năng hỗ trợ nhanh chóng và giành chiến thắng trên diện rộng. Chiến khu tái khẳng định bãi cạn Scarborough là lãnh thổ vốn có của Trung Quốc, việc Philippines vạch ra cái gọi là “đường cơ sở lãnh hải” tại đây là bất hợp pháp và không có giá trị. Các lực lượng thuộc Chiến khu luôn duy trì cảnh giác cao độ, kiên quyết bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, quyền và lợi ích trên biển của Trung Quốc.[6]

- Ngày 02/8, Đài Loan tái khẳng định tuyên bố chủ quyền đối với các đảo ở Biển Đông sau khi Philippines lưu chiều hải đồ của bãi cạn Scarborough lên Liên hợp quốc. Cơ quan Ngoại giao của Đài Loan cho rằng mọi tranh chấp ở Biển Đông “cần được giải quyết hòa bình phù hợp với luật pháp quốc tế và luật biển” và Đài Loan “cần được tham gia vào các cơ chế giải quyết tranh chấp đa phương”.[7]

- Ngày 02/8, Bộ Tài nguyên Thiên nhiên, Cục Lâm nghiệp và Thảo nguyên Quốc gia, Cục Hải cảnh Trung Quốc và Ủy ban Nhân dân tỉnh Hải Nam của Trung Quốc đã phối hợp ban hành “Biện pháp quản lý Khu bảo tồn thiên nhiên cấp quốc gia ‘đảo Hoàng Nham’ (bãi cạn Scarborough)”. “Biện pháp quản lý” trên gồm 16 điều, quy định về cơ chế quản lý, biện pháp bảo vệ, trách nhiệm pháp lý.[8]

- Ngày 03/8, Quân đội Trung Quốc phát hành bài viết “Quân thanh”[9], khẳng định quyết tâm của Trung Quốc trong việc bảo vệ chủ quyền, quyền và lợi ích trên biển đối với bãi cạn Scarborough là không bao giờ lay chuyển; chỉ trích việc Philippines vạch ra cái gọi là “đường cơ sở lãnh hải” là trò lố bịch, xâm phạm quyền lợi, núp bóng vỏ bọc pháp lý, và là một hành vi khiêu khích khác làm xáo trộn hòa bình, ổn định ở Biển Đông. Bài viết khẳng định Trung Quốc luôn nỗ lực cùng các nước ASEAN thực hiện Tuyên bố về ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC) để bảo vệ “vùng biển của hòa bình, hữu nghị và biển hợp tác”; kêu gọi Philippines lập tức chấm dứt các hành vi khiêu khích gây hấn trên biển và thổi phồng tuyên truyền, nếu không mọi hậu quả phát sinh sẽ do phía Philippines hoàn toàn chịu trách nhiệm.[10]

3. Các tin tức liên quan khác:

Trung Quốc:

- Ngày 23/7, trả lời câu hỏi của phóng viên về việc Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị tham dự Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc - ASEAN và có các cuộc gặp với Bộ trưởng Ngoại giao nhiều nước tại Philippines, NPN Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lâm Kiếm cung cấp thông tin, cho biết Bộ trưởng Vương Nghị phát biểu rằng, Biển Đông là ngôi nhà chung của các nước trong khu vực, vấn đề Biển Đông không nên trở thành trở ngại trong quan hệ Trung Quốc - ASEAN. Trung Quốc và các nước ASEAN có đủ trí tuệ và năng lực để tiếp tục xử lý tốt vấn đề Biển Đông, đưa hòa bình, ổn định, hợp tác và hữu nghị trở thành xu hướng chính tại Biển Đông, nắm chắc quyền chủ động duy trì hòa bình, ổn định Biển Đông trong tay mình. Trung Quốc sẵn sàng cùng các nước ASEAN loại bỏ các yếu tố cản trở, đẩy nhanh tiến trình đàm phán Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC).[11]

- Ngày 24/7, trả lời câu hỏi của phóng viên về việc Tổng thống Mỹ Donald Trump khi điện đàm với Tổng thống Philippines Marcos đã bảo đảm rằng sẽ đề cập đến những quan ngại của Philippines đối với phía Trung Quốc trong cuộc gặp với lãnh đạo Trung Quốc, NPN Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lâm Kiếm khẳng định, Mỹ không phải là một bên liên quan trong vấn đề Biển Đông. NPN Lâm Kiếm cho rằng, việc cố gắng dựa vào các quốc gia ngoài khu vực để khiêu khích gây chuyện cuối cùng sẽ chỉ biến mình thành công cụ bị người khác lợi dụng và phải tự gánh chịu hậu quả.[12]

- Ngày 28/7, trả lời câu hỏi của phóng viên về việc Mỹ bày tỏ quan ngại đối với việc Trung Quốc tham gia xây dựng các tuyến cáp quang đáy biển tại Châu Mỹ và các tuyến xuyên Thái Bình Dương đến Châu Mỹ, NPN Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lâm Kiếm cho biết, cáp ngầm quốc tế là cơ sở hạ tầng dân dụng quốc tế quan trọng, liên quan trực tiếp đến khả năng kết nối mạng toàn cầu và lợi ích trực tiếp của người dân các nước. Việc chính trị hóa và an ninh hóa vấn đề cáp biển sẽ chỉ làm tổn hại đến các quy tắc thị trường quốc tế bình thường, đe dọa kết nối dữ liệu và an ninh mạng toàn cầu, không mang lại lợi ích cho bất kỳ bên nào. Trung Quốc trước sau như một luôn ủng hộ cộng đồng quốc tế triển khai hợp tác cáp biển quốc tế trên nguyên tắc công bằng, bình đẳng và rộng mở, sẵn sàng cùng cộng đồng quốc tế tích cực thúc đẩy công tác xây dựng và bảo vệ hạ tầng thông tin toàn cầu, trong đó có cáp quang đáy biển.[13]

- Ngày 30/7, trả lời câu hỏi của phóng viên về việc một phương tiện không người lái thương mại đã quay được hình ảnh các tàu quân sự Trung Quốc đang hoạt động trong vùng đặc quyền kinh tế của Philippines, NPN Bộ Ngoại giao Trung Quốc Mao Ninh khẳng định, các hoạt động do quân đội Trung Quốc triển khai luôn tuân thủ luật pháp quốc tế và tập quán quốc tế. Trung Quốc nhắc nhở các bên liên quan không áp sát nguy hiểm đối với các tàu chiến của Hải quân Trung Quốc, đề phòng xảy ra các sự cố trên biển và trên không.[14]

- Ngày 30/7, trước các cuộc tuần tra chung trên biển của Philippines, Mỹ và Nhật Bản, NPN Bộ Quốc phòng Trung Quốc Tưởng Bân tuyên bố, quân đội Trung Quốc sẽ luôn duy trì trạng thái cảnh giác cao độ để bảo vệ chủ quyền quốc gia; cho rằng hợp tác quốc phòng và an ninh giữa các quốc gia liên quan không nên nhằm vào bên thứ ba, cũng như không làm tổn hại đến hòa bình và ổn định của khu vực; tái khẳng định lập trường về yêu sách chủ quyền đối với bãi cạn Scarborough.[15]

Philippines, Mỹ và các đồng minh, đối tác:

- Từ ngày 21-25/7, Quân đội Philippines, Lực lượng Phòng vệ biển Nhật Bản và Hải quân Mỹ đã tiến hành Hoạt động Hợp tác Hàng hải Đa phương (MMCA) trong vùng đặc quyền kinh tế của Philippines. Hoạt động này thể hiện cam kết tập thể nhằm tăng cường hợp tác khu vực và quốc tế nhằm ủng hộ một khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do và rộng mở; tập trung vào khả năng tương tác chiến thuật, bao gồm các nội dung tiếp tế trên biển, tiếp tế thẳng đứng bằng trực thăng, các hoạt động nhận thức biển và chiến thuật đội hình.[16]

- Ngày 23/7, tại cuộc hội đàm nhân chuyến thăm Philippines của Bộ trưởng Quốc phòng Thuỵ Điển Pål Jonson, Bộ trưởng Quốc phòng hai nước đã nhất trí tăng cường hợp tác quốc phòng trong bối cảnh cả hai nước đang phải đối mặt với các thách thức an ninh biển ngày càng phức tạp, đồng thời xác định giám sát hàng hải, an ninh mạng, phòng thủ dân sự, không gian, đổi mới quốc phòng và chia sẻ thông tin là những lĩnh vực hợp tác trọng tâm. Hai bên nhất trí cho rằng Manila và Stockholm đều có chung lợi ích trong việc tôn trọng luật pháp quốc tế, tự do hàng hải và trật tự quốc tế dựa trên luật lệ.[17]

- Ngày 25/7, sau cuộc hội đàm giữa Bộ trưởng Quốc phòng Philippines Gilbert Teodoro Jr. và Đại diện cấp cao của EU về Ngoại giao và Chính sách An ninh/Phó Chủ tịch Ủy ban châu Âu Kaja Kallas, hai bên tuyên bố về gói hỗ trợ an ninh biển thuộc Cơ chế Hoà bình Châu Âu dành cho Lực lượng Vũ trang Philippines (AFP), trong đó cung cấp các “thiết bị giám sát và theo dõi phi sát thương”, giúp tăng cường nhận diện hàng hải và nâng cao năng lực giám sát trên biển của Philippines.[18] NPN của AFP, Đại tá Francel Margareth Padilla cho biết, gói viện trợ trị giá 15 triệu Euro phản ánh lòng tin ngày càng tăng của các đối tác có cùng quan điểm đối với AFP, đồng thời củng cố cam kết của AFP đối với trật tự quốc tế dựa trên luật lệ, tự do hàng hải và giải quyết hòa bình các tranh chấp phù hợp với luật pháp quốc tế.[19]

- Ngày 28/7, USNI News cho biết, Mỹ công bố tài liệu, cam kết tài trợ 9 triệu USD cho Philippines để triển khai dự án mở rộng cầu cảng tại Palawan nhằm nâng cao “sự hiện diện thực thi pháp luật trên biển và duy trì các hoạt động tại Biển Đông”. Tài liệu của Bộ Ngoại giao cũng nhấn mạnh sự gia tăng viện trợ không hoàn lại cho Philippines, khẳng định rằng khoản viện trợ này sẽ “nâng cao khả năng của Philippines trong việc bảo vệ chủ quyền và răn đe xung đột”.[20]

II. Tình hình và hoạt động đối ngoại của Việt Nam liên quan Biển Đông:

Ngày 28/7, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung hội đàm với Tổng Thư ký Đảng Hội đồng quốc gia bảo vệ dân chủ - Lực lượng bảo vệ dân chủ (CNDD-FDD) của Burundi Révérien Ndikuriyo đang thăm chính thức Việt Nam. Về vấn đề Biển Đông, Bộ trưởng Lê Hoài Trung đề nghị Burundi ủng hộ lập trường của ASEAN trong giải quyết các tranh chấp biển bằng biện pháp hòa bình, trên cơ sở tôn trọng luật pháp quốc tế, đặc biệt là UNCLOS 1982 và nỗ lực của ASEAN nhằm xây dựng Biển Đông là vùng biển của hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển bền vững.[21]

- Ngày 28/7, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao đã có cuộc hội đàm với Bộ trưởng Ngoại giao nước Cộng hòa Lít-va  Kestutis Budrys đang thăm chính thức Việt Nam. Hai bên đã trao đổi sâu rộng về các vấn đề khu vực và quốc tế cùng quan tâm, nhất trí tăng cường hợp tác tại Liên hiệp quốc, trong khuôn khổ ASEAN-EU...; ủng hộ chủ nghĩa đa phương và luật pháp quốc tế trong giải quyết các thách thức truyền thống và phi truyền thống. Hai Bộ trưởng khẳng định tầm quan trọng của việc bảo đảm hòa bình, ổn định, an ninh, an toàn và tự do hàng hải, hàng không; giải quyết các tranh chấp bằng biện pháp hòa bình, tuân thủ luật pháp quốc tế, đặc biệt là UNCLOS 1982.[22]

- Ngày 30/7, Đoàn tàu Hải quân Mỹ gồm tàu sân bay USS George Washington, cùng 2 tàu hộ tống gồm tàu tuần dương USS Robert Smalls (CG 62) và tàu khu trục USS Shoup (DDG 86) đã cập cảng Tiên Sa (TP. Đà Nẵng), bắt đầu chuyến thăm 7 ngày tại Việt Nam (từ 30/7 - 5/8). Chuyến thăm Việt Nam của Đoàn tàu Hải quân Mỹ góp phần duy trì, phát triển quan hệ Việt Nam - Mỹ, phù hợp với khuôn khổ quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện vì hòa bình, hợp tác và phát triển bền vững giữa hai nước.[23]

III. Ý kiến học giả, chuyên gia

- Ngày 27/7, Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và quốc tế (CSIS) đăng tải bài viết của Monica Sato về “di sản môi trường của Trung Quốc ở Biển Đông”, phân tích một khía cạnh khác của Phán quyết Trọng tài về Biển Đông năm 2016. Theo đó, việc bồi đắp đảo nhân tạo và khai thác trai tai tượng, tàn phá khoảng 25,18 km² rạn san hô tại Biển Đông đã vi phạm các nghĩa vụ của Trung Quốc theo UNCLOS 1982. Dù vậy, Bắc Kinh vẫn ráo riết vận động đăng cai trụ sở Hiệp định về bảo tồn và sử dụng bền vững đa dạng sinh học biển ở vùng biển nằm ngoài quyền tài phán quốc gia (BBNJ) tại Hạ Môn, đồng thời đưa quản trị đại dương toàn cầu thành ưu tiên quốc gia vào Kế hoạch 5 năm lần thứ 15. Tác giả chỉ ra cách tiếp cận chọn lọc UNCLOS 1982 của Trung Quốc: đón nhận các quy định có lợi cho mình nhưng bác bỏ Phán quyết về đường chín đoạn và từng muốn loại trừ Biển Đông khỏi phạm vi điều chỉnh của BBNJ. Bài viết kết luận việc trao ghế lãnh đạo BBNJ cho Trung Quốc, quốc gia không tuân thủ nhất quán luật pháp quốc tế sẽ làm suy yếu các nguyên tắc quản trị đại dương toàn cầu.[24]

- Ngày 29/7, trang Fulcrum đăng tải bài bình luận của Joanne Lin và Huynh Trung Dung về việc ASEAN và Trung Quốc đang đẩy mạnh đàm phán COC có tính ràng buộc pháp lý. Tuy nhiên, sự bất đồng quan điểm đối với Phán quyết Trọng tài Biển Đông năm 2016 và cách diễn giải UNCLOS 1982 khác nhau đã đặt ra nhiều thách thức cho tính hiệu quả thực tế của COC. Trung Quốc tiếp tục bác bỏ Phán quyết 2016, giữ lập trường yêu sách “đường chín đoạn” và ưu tiên đàm phán song phương, đồng thời áp dụng quyền loại trừ cơ chế giải quyết tranh chấp bắt buộc theo UNCLOS 1982. Sự khác biệt này cho thấy chỉ riêng cam kết pháp lý sẽ không đủ để giải quyết xung đột. COC khó có thể giải quyết tranh chấp chủ quyền hay phân định ranh giới biển, mà khả thi hơn là giảm thiểu rủi ro, khuyến khích sự kiềm chế và cung cấp một khuôn khổ có cấu trúc để thông qua đó các căng thẳng có thể được quản lý một cách hòa bình. Thành công của COC sẽ phụ thuộc vào các cam kết pháp lý của các bên cũng như việc liệu nó có cung cấp được các cơ chế thực tế cho việc thực thi và quản lý tranh chấp hay không.[25]

- Ngày 03/8, South China Morning Post đăng tải bài viết của Joeffrey Maitem, bình luận việc Philippines đang đàm phán thỏa thuận hợp tác về máy bay không người lái (UAV) với Ukraine nhằm học hỏi kinh nghiệm, tăng cường năng lực giám sát và răn đe ở Biển Đông. Giới phân tích đánh giá bài học giá trị nhất từ Kyiv không nằm ở việc cung cấp phần cứng số lượng lớn hay vũ khí đơn lẻ, mà là năng lực đổi mới sáng tạo, kết nối hệ sinh thái và cải tiến kỹ thuật nhanh chóng. Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo môi trường "vùng xám" ở Biển Đông khác biệt so với chiến trường Biển Đen. Mục tiêu chính của Philippines không phải là giao tranh hay chạy đua số lượng UAV với Trung Quốc, mà là thu thập bằng chứng, giám sát liên tục, bảo vệ thông tin liên lạc và rút ngắn thời gian xử lý dữ liệu để đưa ra quyết định vận hành hiệu quả[26]./.

------------------------------

[1] https://www.facebook.com/pia.gov.ph/posts/china-coast-guard-employs-water-cannons-against-pcg-and-bfar-vessels-conducting-/1467964975372152/

[2] https://www.globaltimes.cn/page/202607/1366687.shtml

[3] https://www.mfa.gov.cn/web/fyrbt_673021/jzhsl_673025/202607/t20260724_11991724.shtml

[4] https://dfa.gov.ph/philippines-deposits-chart-of-bajo-de-masinloc-with-united-nations/

[5] https://www.news.cn/world/20260731/7562ed6e856a4b50bface2913ff1ece6/c.html

[6] http://military.people.com.cn/n1/2026/0801/c1011-40772183.html

[7] https://www.taipeitimes.com/News/taiwan/archives/2026/08/03/2003861845

[8] https://paper.people.com.cn/rmrb/pc/content/202608/02/content_30172611.html

[9] Tiếng nói và lập trường chính thức của Bộ Quốc phòng và Quân đội Trung Quốc.

[10] http://www.mod.gov.cn/gfbw/jmsd/16477411.html

[11] https://www.mfa.gov.cn/web/fyrbt_673021/jzhsl_673025/202607/t20260723_11990792.shtml

[12] https://www.mfa.gov.cn/web/fyrbt_673021/jzhsl_673025/202607/t20260724_11991724.shtml

[13] https://www.mfa.gov.cn/web/fyrbt_673021/jzhsl_673025/202607/t20260728_11993669.shtml

[14] https://www.mfa.gov.cn/web/fyrbt_673021/jzhsl_673025/202607/t20260730_11995594.shtml

[15] https://news.cgtn.com/news/2026-07-30/VHJhbnNjcmlwdDkxNzM5/index.html

[16] https://www.pacom.mil/Media/News/News-Articles/Article/4555680/japan-philippine-us-forces-conduct-multilateral-maritime-cooperative-activity/

[17] https://www.abs-cbn.com/news/nation/2026/7/23/ph-sweden-to-discuss-defense-cooperation-1313

[18] https://www.philstar.com/headlines/2026/07/26/2544744/afp-gets-maritime-equipment-training-eu

[19] https://www.pna.gov.ph/articles/1280561

[20] https://news.usni.org/2026/07/28/u-s-to-fund-philippine-coast-guard-base-expansion-near-south-china-sea

[21] https://mofa.gov.vn/tin-chi-tiet/chi-tiet/uy-vien-bo-chinh-tri-bo-truong-ngoai-giao-le-hoai-trung-hoi-dam-voi-tong-thu-ky-dang-hoi-dong-quoc-gia-bao-ve-dan-chu-luc-luong-bao-ve-dan-chu-cndd-fdd-burundi-reverien-ndikuriyo-61210-1073.html

[22] https://mofa.gov.vn/tin-chi-tiet/chi-tiet/uy-vien-bo-chinh-tri-bo-truong-ngoai-giao-le-hoai-trung-hoi-dam-voi-bo-truong-ngoai-giao-lit-va-61209-1073.html

[23] https://baochinhphu.vn/tau-san-bay-uss-george-washington-cua-hai-quan-hoa-ky-tham-viet-nam-102260730153938552.htm

[24] https://www.csis.org/analysis/come-hague-or-high-seas-chinas-environmental-legacy-south-china-sea

[25] https://fulcrum.sg/aseanfocus/the-2016-south-china-sea-award-and-the-future-of-a-legally-binding-code-of-conduct/

[26] https://www.scmp.com/week-asia/politics/article/3362562/philippines-eyes-ukraines-drone-know-how-south-china-sea