Tăng cường kiểm soát, giảm đáng kể ô nhiễm, bảo vệ môi trường biển

20/09/2021 17:16

Bảo vệ biển và hải đảo Việt Nam là một trong những ưu tiên hàng đầu trong toàn hệ thống chính trị, được cụ thể hóa trong các nghị quyết của Đảng và Chính phủ như: Nghị quyết số 36-NQ/TW năm 2018 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII về Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; Nghị quyết số 26-NQ/CP của Chính phủ ban hành Kế hoạch tổng thể và kế hoạch 5 năm thực hiện Nghị quyết số 36-NQ/TW.

Những chủ trương này đã góp phần tạo thêm cơ hội để các nhà khoa học, nhà hoạch định chính sách, nhà hoạt động môi trường về biển và hải đảo thực hiện những giải pháp hữu hiệu nhằm bảo vệ môi trường biển nước ta.

Tận dụng những lợi thế

Biển nước ta có nguồn tài nguyên thiên nhiên rất phong phú và đa dạng bao gồm cả tài nguyên sinh vật và tài nguyên phi sinh vật, tài nguyên trong khối nước, trên đáy và trong lòng đất dưới đáy biển.

Các loại tài nguyên này góp phần quan trọng trong việc phát triển các ngành kinh tế biển như thủy sản, du lịch và dịch vụ biển, năng lượng, khoáng sản, giao thông vận tải biển…

Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 đã xác định bảo vệ môi trường biển là một nội dung xuyên suốt.

Một trong những quan điểm được nêu trong Chiến lược đó là bảo vệ môi trường biển gắn với phòng ngừa, ngăn chặn ô nhiễm, sự cố môi trường, tăng cường hợp tác khu vực và toàn cầu.

Trước những thách thức về môi trường biển như chất thải nhựa đại dương, nguồn thải lục địa, sự cố môi trường…, chiến lược tập trung vào định hướng các hoạt động kiểm soát chất thải tại nguồn, khẳng định vai trò của các khu bảo tồn biển trong việc tạo dựng hệ sinh thái biển khỏe mạnh.

Mục tiêu đến năm 2030 tăng diện tích các khu bảo tồn biển, ven biển đạt tối thiểu 6% diện tích tự nhiên vùng biển quốc gia; phục hồi diện tích rừng ngập mặn ven biển tối thiểu bằng mức năm 2000, thể hiện quyết tâm cao của Việt Nam trong việc bảo tồn các hệ sinh thái biển.

Tổng cục trưởng Tổng cục Biển và Hải đảo Việt Nam (Bộ Tài nguyên và Môi trường) Tạ Đình Thi nhận định, cùng với những Nghị quyết 36-NQ/TW và Nghị quyết 26-NQ/CP, hệ thống chính sách, pháp luật, bộ máy quản lý nhà nước về biển, đảo từ trung ương đến địa phương từng bước được hoàn thiện và phát huy hiệu lực, hiệu quả.

Hoạt động điều tra cơ bản tài nguyên môi trường biển và hải đảo ngày càng được quan tâm đầu tư và đẩy mạnh.

Cùng với Quy hoạch không gian biển quốc gia và Quy hoạch tổng thể khai thác, sử dụng bền vững tài nguyên vùng bờ đang được xây dựng, công tác kiểm soát tài nguyên và bảo vệ môi trường biển đã được chú trọng; hội nhập quốc tế trong lĩnh vực bảo vệ môi trường biển được tăng cường.

 

Đoàn viên, thanh niên thành phố Quy Nhơn dọn rác, làm sạch bờ biển xã Nhơn Lý. (Ảnh: Nguyên Linh/TTXVN)

Bên cạnh đó, Việt Nam đã nỗ lực thể hiện các cam kết chính trị để hoàn thành các mục tiêu trong Chương trình Nghị sự phát triển bền vững đến năm 2030 của Liên hợp quốc.

Mới đây, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã chủ động trong việc xây dựng trình Chính phủ ban hành các kế hoạch nhằm hoàn thành mục tiêu 14.1 trong Chương trình Nghị sự phát triển bền vững đến năm 2030 của Liên hợp quốc về ngăn ngừa và giảm thiểu các loại hình ô nhiễm rác thải nhựa đại dương.

Một trong những mục tiêu quan trọng của Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 đặt ra là “ngăn ngừa, kiểm soát và giảm đáng kể ô nhiễm môi trường biển; tiên phong trong khu vực về giảm thiểu chất thải nhựa đại dương.”

Tại Hội nghị Liên Chính phủ Cơ quan điều phối các biển Đông Á lần thứ 25 vừa diễn ra theo hình thức trực tuyến, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Biển và Hải đảo Việt Nam Nguyễn Quế Lâm cho biết, ô nhiễm nhựa và rác thải đại dương đang trở thành một vấn đề cấp bách toàn cầu, đe dọa đến các hệ sinh thái, chất lượng môi trường và môi trường sống của con người và các loài sinh vật trên thế giới.

Mỗi năm có gần 12 triệu tấn rác thải nhựa được thải ra đại dương. Thực tế đó, đòi hỏi thế giới phải chung tay khẩn trương hành động để giải quyết thách thức nghiêm trọng này trước khi quá muộn.

Theo Phó Tổng cục trưởng Nguyễn Quế Lâm, nhận thức được tầm quan trọng của việc cần phải giải quyết vấn đề ô nhiễm nhựa đại dương, Chính phủ Việt Nam đặc biệt quan tâm và nỗ lực giải quyết thông qua việc đổi mới căn bản trong chính sách, pháp luật về bảo vệ môi trường và bằng những hành động thiết thực, điển hình như thông qua Luật Bảo vệ môi trường 2020, trong đó luật hóa các nội dung liên quan đến chất thải nhựa như quản lý, tái sử dụng, tái chế, xử lý và phát triển mô hình kinh tế tuần hoàn về nhựa; ban hành Kế hoạch hành động quốc gia về quản lý rác thải nhựa đại dương đến năm 2030.

Bên cạnh đổi mới về chính sách, Việt Nam đang tăng cường các hoạt động truyền thông nâng cao nhận thức của người dân trong việc tiêu dùng và thải bỏ sản phẩm nhựa; tăng cường nghiên cứu khoa học, đổi mới và chuyển giao công nghệ.

Việt Nam đã thiết lập một cơ chế đối tác cho phép doanh nghiệp sản xuất và cơ quan chính phủ hợp tác trong giải quyết vấn đề ô nhiễm chất thải nhựa.

Thực hiện các giải pháp

Theo Tổng cục trưởng Tạ Đình Thi, công tác bảo vệ môi trường biển vẫn còn nhiều khó khăn, trước hết là do nhận thức và trách nhiệm về bảo vệ môi trường biển của một bộ phận người dân còn hạn chế.

Tư duy phát triển xem trọng các yếu tố kinh tế, tăng trưởng ngắn hạn hơn các yếu tố môi trường; coi trọng lợi ích trước mắt hơn lợi ích và hệ quả lâu dài. Cơ cấu tổ chức trong công tác quản lý biển và hải đảo tại các địa phương chưa có sự thống nhất.

Mặt khác, các quy định pháp lý, đặc biệt là các chế tài về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tài nguyên, môi trường biển và quy định về lấn biển đang trong quá trình xây dựng.

Lực lượng thanh tra chuyên ngành về quản lý tổng hợp tài nguyên, bảo vệ môi trường biển và hải đảo chưa có dẫn đến công tác giám sát việc thực thi các quy định bảo vệ môi trường biển còn hạn chế.

Các mức độ vi phạm mặc dù đã có nhưng chưa đầy đủ, mức độ xử phạt còn thấp và còn thiếu quy định về sử dụng các công cụ pháp lý, kinh tế như những biện pháp hữu hiệu để kiểm soát và ngăn ngừa ô nhiễm biển.

Các bộ, ngành, địa phương phối hợp với nhau trong ứng phó với sự cố môi trường biển còn hạn chế, chưa tạo được mối liên hệ chặt chẽ, thuận tiện giữa các cơ quan Trung ương và địa phương hay giữa các địa phương với nhau...

Ngoài ra, nguồn nhân lực hoạt động trong lĩnh vực biển và hải đảo hiện nay còn thiếu về số lượng, năng lực và kinh nghiệm do chưa có sự đầu tư chiến lược về đào tạo.

Cơ sở vật chất, trang thiết bị, hệ thống máy móc, phòng thí nghiệm còn thiếu thốn để phục vụ việc khảo sát, phân tích môi trường biển, kiểm soát, giám sát hoạt động thi hành pháp luật…

Tổng cục trưởng Tổng cục Biển và Hải đảo Việt Nam cho rằng, cần tiếp tục hoàn thiện hệ thống chính sách pháp luật, thể chế về lĩnh vực biển và hải đảo giai đoạn 2020-2025 theo Nghị quyết số 36-NQ/TW; tiếp tục kiện toàn tổ chức bộ máy quản lý nhà nước về tài nguyên, bảo vệ môi trường biển; tăng cường năng lực và hợp tác quốc tế; xây dựng hệ thống quan trắc môi trường biển; hoàn thiện hệ thống cơ sở dữ liệu và cơ chế quản lý, khai thác dữ liệu về điều tra cơ bản tài nguyên, môi trường biển và hải đảo; tuyên truyền, nâng cao nhận thức, đào tạo nguồn nhân lực...

Đồng tình với nhận định trên, Tiến sỹ Dư Văn Toán cho rằng, để thực hiện tốt việc bảo vệ môi trường biển, thời gian tới nước ta cần hoàn thiện các văn bản quy phạm pháp luật về quản lý và các nội dung hoạt động điều tra cơ bản tài nguyên-môi trường biển; kiện toàn tổ chức bộ máy quản lý nhà nước về điều tra cơ bản tài nguyên-môi trường biển cấp quốc gia; rà soát phân công nhiệm vụ điều tra cơ bản giữa các bộ, ngành và các địa phương ven biển.

Chính quyền các địa phương cần nâng cao vai trò, vị thế trong nhiệm vụ quản lý vùng ven biển.

Việt Nam cần đa dạng hóa các hình thức hợp tác với các nước phát triển trong lĩnh vực điều tra cơ bản tài nguyên-môi trường biển, tiếp nhận chuyển giao công nghệ, đồng thời tổ chức đào tạo lại, đào tạo mới, hình thành đội ngũ chuyên gia, đặc biệt là các chuyên gia khoa học đầu đàn, cán bộ quản lý nhà nước có trình độ cao về tài nguyên-môi trường biển…/.

Nguồn: TTXVN
Cùng chuyên mục
Minh chứng của quan hệ đối ngoại Biên phòng Việt Nam - Lào
Minh chứng của quan hệ đối ngoại Biên phòng Việt Nam - Lào

Trên chặng đường xây dựng và phát triển, lực lượng bảo vệ biên giới hai nước Việt Nam và Lào đã không ngừng trao đổi,...

Bộ đội Biên phòng giúp dân ở biên giới ứng phó với mưa lũ
Bộ đội Biên phòng giúp dân ở biên giới ứng phó với mưa lũ

Do ảnh hưởng hoàn lưu bão số 8, ngày 16/10, tỉnh Quảng Bình đã có mưa vừa, mưa to, có nơi mưa rất to.

Bộ Công an tăng cường gần 400 cán bộ về các xã biên giới trọng điểm
Bộ Công an tăng cường gần 400 cán bộ về các xã biên giới trọng điểm

Ngày 15/10, Đại tướng Tô Lâm, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Đảng ủy Công an Trung ương, Bộ trưởng Bộ Công an chủ...

Như những “bông hoa biển”
Như những “bông hoa biển”

Thời gian qua, công tác phụ nữ và phong trào phụ nữ trong lực lượng cảnh sát biển (CSB) được triển khai thông qua nhiều...

Lữ đoàn 962-Quân khu 9: Bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo
Lữ đoàn 962-Quân khu 9: Bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo

Lữ đoàn 962, Quân khu 9, tiền thân là Đoàn 962, được thành lập ngày 19/9/1962 tại xã Tân Ân, huyện Ngọc Hiển, tỉnh Cà...

Triển lãm
Triển lãm "Biển, đảo và chiến sĩ Hải quân - Truyền thống Đường Hồ Chí Minh trên biển"

Nhân kỷ niệm 60 năm ngày mở Đường Hồ chí Minh trên biển (23/10/1961-23/10/2021), tại Bảo tàng Hải Phòng, Cục Chính trị Hải Quân phối...

Cơ chế một cửa quốc gia
Cơ chế một cửa quốc gia

Theo Tổng cục Hải quan, sau hơn 6 năm đi vào vận hành chính thức, số bộ, ngành kết nối Cơ chế một cửa quốc...

Nâng cao hiểu biết về biển, đảo Tổ quốc cho học sinh THCS
Nâng cao hiểu biết về biển, đảo Tổ quốc cho học sinh THCS

Cuộc thi "Em yêu biển, đảo quê hương" được tổ chức nhằm tuyên truyền, giáo dục, nâng cao hiểu biết về biển, đảo Việt Nam......

Tàu 381 - chiến hạm hiện đại đầu tiên do Việt Nam thiết kế, đóng mới
Tàu 381 - chiến hạm hiện đại đầu tiên do Việt Nam thiết kế, đóng mới

Trước yêu cầu nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển, đảo của Tổ quốc trong tình hình mới, ngày 12/10/2001, tại Quân cảng Căn cứ...

Để dân quân biển là điểm tựa của ngư dân
Để dân quân biển là điểm tựa của ngư dân

Các chiến sĩ dân quân biển của tỉnh Thanh Hóa vẫn được ví như những "cột mốc sống”, “tai mắt” trên biển khi vừa bám...

Đường Hồ Chí Minh trên biển-kỳ tích lịch sử và bài học đối với sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc
Đường Hồ Chí Minh trên biển-kỳ tích lịch sử và bài học đối với sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc

Sáng 11/10, Thượng tướng Nguyễn Tân Cương, Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên Thường vụ Quân ủy Trung ương, Tổng Tham mưu trưởng, Thứ...

Hải đoàn 128 vững vàng nơi đầu sóng
Hải đoàn 128 vững vàng nơi đầu sóng

50 năm kể từ ngày ngày thành lập đến nay, các thế hệ CBCS Hải đoàn 128 đã cùng lực lượng Hải quân trên các...

Những người lính Lữ đoàn 955 kiên cường bám biển
Những người lính Lữ đoàn 955 kiên cường bám biển

Công việc đặc thù nên những người lính Lữ đoàn 955 sống trên biển nhiều hơn trên đất liền, đồng nghĩa với việc đối mặt...

Thông tin liên quan Biển Đông từ ngày 5-11/10/2021
Thông tin liên quan Biển Đông từ ngày 5-11/10/2021

Thủ tướng Nhật Bản Fumio Kishida tiến hành điện đàm với các đồng minh, đối tác quan trọng

Quyết tâm bảo vệ chủ quyền biển, đảo thiêng liêng
Quyết tâm bảo vệ chủ quyền biển, đảo thiêng liêng

Quân cảng Cam Ranh những ngày đầu tháng 10 như sôi động hơn bởi khí thế thi đua của cán bộ, thủy thủ Tàu 381,...

Tin đọc nhiều
UNCTAD 15 - Chìa khóa để giải quyết các thách thức về thương mại và phát triển toàn cầu là đẩy mạnh chủ nghĩa đa phương và tăng cường hợp tác quốc tế
Đầu tư xây dựng hạ tầng Cửa khẩu Cầu Treo đáp ứng yêu cầu phát triển tỉnh Hà Tĩnh
Tăng cường hợp tác giao lưu giữa MTTQ Việt Nam và Chính hiệp Trung Quốc
Hoa Kỳ coi trọng quan hệ Đối tác toàn diện với Việt Nam
Những người lính Lữ đoàn 955 kiên cường bám biển
Khắc phục “thẻ vàng” IUU: Xây dựng, bổ sung kế hoạch thực hiện chống khai thác IUU phù hợp
Ngư dân và vai trò bảo vệ chủ quyền biển, đảo
Để không có những “bãi rác ngầm dưới biển”
Tăng cường quản lý biên giới ứng phó với tội phạm xuyên quốc gia
Đoàn công tác của Quốc hội kiểm tra công tác phòng, chống dịch Covid-19 tại tuyến biên giới tỉnh Quảng Ninh
Đảm bảo
Sơn La: Đồng hành cùng nông dân trong mùa dịch
Lào Cai sau 30 năm tái lập tỉnh: Nhiều đổi thay trong đời sống đồng bào các dân tộc thiểu số
Bến Tre nỗ lực thực hiện các giải pháp chống khai thác thủy sản bất hợp pháp
Gỡ nút thắt quy hoạch, phát huy tiềm năng kinh tế khu vực biên giới
Vùng Cảnh sát biển 4 xây dựng thế trận lòng dân vùng biển đảo Tây Nam
“Thế trận lòng dân” quy tụ sức mạnh toàn dân tộc
Lạng Sơn ứng dụng hiệu quả phần mềm quản lý phương tiện xuất nhập khẩu
Giữ xanh ngôi nhà biển
Chuyến công tác của Chủ tịch Quốc hội tới châu Âu thành công vượt dự kiến
Quảng Ninh nỗ lực kiểm soát Covid-19 và hiện thực hóa thành công 'mục tiêu kép'
Lào Cai với hành trình phát triển kinh tế cửa khẩu
Thông tin liên quan Biển Đông từ ngày 24-30/8/2021
Vấn đề biên giới lãnh thổ trong chuyến thăm Việt Nam của Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị
Ngư dân Hà Tĩnh gắn kết để vươn khơi trong mùa gió động
Bộ trưởng Bộ Ngoại giao tiếp Đại sứ đặc mệnh toàn quyền nước Cộng hòa Ba Lan tại Việt Nam
Linh hoạt các biện pháp gỡ khó cho doanh nghiệp thuỷ sản
Bà Rịa - Vũng Tàu: Tàu hậu cần vươn khơi tiếp tế cho ngư dân đánh bắt xa bờ
Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao Hợp tác Mê Công – Hàn Quốc lần thứ 11
Lưu ý doanh nghiệp vận chuyển hàng hóa qua cửa khẩu Tân Thanh