Vùi sâu dưới đáy đại dương là… bảo vật quốc gia

16/03/2020 12:35

Ở Việt Nam hiện nay, vẫn còn nhiều Bảo vật quốc gia bị vùi sâu dưới đáy Biển Đông. Đó chính là kho báu di sản, ngàn đời tích lũy mới có được. Kho báu đang dần được vớt lên, có chiếc đã được xếp hạng là Bảo vật quốc gia, độc nhất vô nhị.

Chiếc bình trang trí Thiên nga - Bảo vật quốc gia. Ảnh: Trịnh Sinh

Đó chính là chiếc bình gốm vẽ Thiên nga đã trở thành Bảo vật quốc gia đợt 1 từ năm 2012. Bình còn nguyên vẹn và vẫn ánh lên sắc màu lam trên nền men trắng đặc trưng của thời Lê Sơ, thế kỷ thứ 15. Chiếc bình gốm đã kể lại thân phận của mình và bao “chuyện quê hương” nước Việt đương thời.

Quê hương sản sinh ra chiếc bình gốm này chính là làng nghề Chu Đậu, nay là một thôn của xã Thái Tân, huyện Nam Sách, tỉnh Hải Dương. Đây là một trung tâm sản xuất đồ gốm sứ có quy mô lớn, phần lớn sản phẩm được xuất khẩu đi nhiều nơi ở châu Á và Trung Cận Đông. Các nhà khoa học cũng thấy sản phẩm của Chu Đậu có mặt tại vùng biển xa, tận Istanbul, Thổ Nhĩ Kỳ, trong Bảo tàng cung điện Tokapi. Chiếc bình này cũng có men xanh lam trên nền trắng và dòng chữ Hán “Thái Hòa bát niên Nam Sách châu tượng nhân Bùi Thị Hý bút”, tạm dịch là “Năm Thái Hòa thứ 8 (đời vua Lê Thánh Tông 1450), châu Nam Sách, thợ gốm họ Bùi vẽ”. Bên cạnh bình này, còn có 2 hiện vật gốm Chu Đậu lưu lạc đến tận đây nữa. Chiếc bình này cũng đẹp như bình gốm vẽ hình Thiên nga thể hiện ở dáng vẻ và màu men lam, nhưng còn kém ở chỗ kích thước chỉ cao 54cm (so với bình có hình Thiên Nga là 56,5cm) và không trang trí hình động vật.

Chiếc bình vẽ hình Thiên nga có số phận “truân chuyên” như con tàu chở nó cùng 240.000 cổ vật, chủ yếu là gốm Chu Đậu, bị đắm ở vùng biển Cù Lao Chàm ở độ sâu 70-72m. Tháng 5/1997 cho đến tháng 6/1999, Viện Bảo tàng Lịch sử Quốc gia Việt Nam đã kết hợp với nhiều chuyên gia lặn biển của Anh, Malaysia, Cộng hòa Czech, Indonesia, Singapore khai quật. Thành quả của cuộc khai quật đã được phân chia và chiếc bình cổ này đã thuộc về sở hữu của nước chủ nhà là Việt Nam.

Chiếc bình gốm cho ta thấy trình độ làm gốm tuyệt vời của Chu Đậu. Với màu men lam nhẹ nhàng trên nền men trắng rất mịn, bình có dáng cao, miệng loe, cổ thắt, vai phình, cân đối, hài hòa. Hoa văn trang trí khá đẹp, gồm 7 vành hoa văn song song từ miệng xuống đáy. Vành chủ đạo, rộng nhất trang trí 4 con Thiên nga trong 4 tư thế hết sức sinh động: Dang cánh bay, nghển cổ như đang kêu, rúc đầu vào cánh để ngủ, đang kiếm mồi. Làm nền cho các con Thiên nga, là hoa văn cánh sen, hoa cúc, mây và cả hình ảnh cây tre quen thuộc của đồng quê Việt Nam.

Các nhà khảo cổ đã định niên đại của con tàu đắm lúc bị chìm là vào thời Lê Sơ, căn cứ vào so sánh hiện vật trên tàu, nhất là vào mấy dòng chữ lưu bút trên chiếc bình gốm Istanbul vào thời Lê Thánh Tông, là một thời thịnh trị của nhà Lê với nhiều chính sách tiến bộ về kinh tế, đưa ra Bộ luật Hồng Đức, vẽ bản đồ định lại cương vực đất nước... Nay, với chứng cứ nghề gốm phát triển, có những lò gốm như Chu Đậu đã cho thấy người Việt tài khéo trong nghề thủ công. Lại nữa, ngoài phục vụ cho nhu cầu trong nước, họ còn xuất khẩu với số lượng lớn đi các nước khác. Điều đó còn cho thấy, ngoại thương thời Lê phát triển. Con đường gốm sứ đã chạy dọc từ vùng cửa sông xứ Đông (Hải Dương, Hải Phòng) đi dọc biển qua miền trung Cù Lao Chàm, Hội An đi qua Ấn Độ đến tận Trung Cận Đông. Sự không may bị đắm của con tàu biển ở Cù Lao Chàm đã cho thấy con đường biển giao thương này thật là nhộn nhịp, nhiều con tàu đã qua đây tạo thành một con đường biển thương mại thuộc loại lớn nhất ở châu Á lúc bấy giờ.

Thế mới biết, con đường biển quan trọng với người Việt như thế nào trong suốt chiều dài hàng ngàn năm lịch sử nước ta, từ con đường giao lưu trống đồng, con đường trao đổi đồ trang sức, gia vị cho đến con đường gốm sứ. Từ trước tới nay và từ nay về sau cũng thế: Biển là kho báu của người Việt, vấn đề là phải khai thác và bảo vệ chủ quyền biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc để bảo vệ kho báu ngàn đời của tổ tiên để lại cho con cháu mai sau./.

Nguồn: bienphong.com.vn
Cùng chuyên mục
Lễ Khao lề thế lính Hoàng Sa: Bằng chứng khẳng định chủ quyền Việt Nam
Lễ Khao lề thế lính Hoàng Sa: Bằng chứng khẳng định chủ quyền Việt Nam

Không chỉ nhằm tri ân những người lính trong đội hùng binh Hoàng Sa kiêm quản Trường Sa năm xưa đã hy sinh để bảo...

Biên giới “nhộn nhịp nhất thế giới” trở nên yên ắng vì Covid-19: Ảnh hưởng kinh tế và nhân đạo
Biên giới “nhộn nhịp nhất thế giới” trở nên yên ắng vì Covid-19: Ảnh hưởng kinh tế và nhân đạo

Biên giới đất liền bận rộn nhất thế giới trở nên im ắng vì những hạn chế đi lại để ngăn chặn sự lây lan...

Lễ buộc chỉ cổ tay - nét văn hóa độc đáo của người Lào
Lễ buộc chỉ cổ tay - nét văn hóa độc đáo của người Lào

Trong chương trình giao lưu văn hóa giữa tỉnh Đắk Lắk và tỉnh Attapeu (CHDCND Lào) vào đầu năm 2020, Sở Thông tin, Văn hóa...

Bồi hồi nơi con sông Đà chảy vào đất Việt
Bồi hồi nơi con sông Đà chảy vào đất Việt

Sông Đà chọn cho mình một con đường khó khăn giữa vực sâu, núi cao để chảy vào lòng đất Việt (Ka Long, Mường Tè,...

Người xây mô hình cột mốc Trường Sa giữa lòng phố biển
Người xây mô hình cột mốc Trường Sa giữa lòng phố biển

Mô hình cột mốc đảo Trường Sa Đông (thuộc Quần đảo Trường Sa, tỉnh Khánh Hòa) được cựu chiến binh Trần Văn Xuất xây dựng...

Nghĩa tình nơi biên giới
Nghĩa tình nơi biên giới

Với phương châm 4 cùng: “Cùng ăn, cùng ở, cùng làm, cùng nói tiếng dân tộc”, những cán bộ, chiến sĩ biên phòng trên khắp...

Google Maps sẽ hiển thị đường biên giới tùy thuộc vào vị trí người xem
Google Maps sẽ hiển thị đường biên giới tùy thuộc vào vị trí người xem

Cách hiển thị đường biên giới trên Google Maps phản ánh thực tế mà Google và những gã khổng lồ khác ở Thung lũng Silicon...

Hậu Brexit: Việc đi lại giữa Anh và EU sẽ bị ảnh hưởng ra sao?
Hậu Brexit: Việc đi lại giữa Anh và EU sẽ bị ảnh hưởng ra sao?

Vào 11 giờ tối ngày 31/01/2020, nước Anh đã chính thức rời khỏi Liên minh Châu Âu.

Đường biên giới độc nhất vô nhị ở Châu Phi
Đường biên giới độc nhất vô nhị ở Châu Phi

Thường các nước sẽ có đường biên giới tiếp giáp với ít nhất hai quốc gia khác hoặc không tiếp giáp với quốc gia nào...

Bir Tawil: Vùng đất không thuộc quốc gia nào
Bir Tawil: Vùng đất không thuộc quốc gia nào

Nằm trên đường biên giới giữa Ai Cập và Sudan là một vùng đất nhỏ đặc biệt nhất thế giới. Đây là vùng đất cuối...

Berlin kỷ niệm 30 năm ngày bức tường chia cắt đất nước sụp đổ
Berlin kỷ niệm 30 năm ngày bức tường chia cắt đất nước sụp đổ

Lễ kỷ niệm diễn ra từ ngày 4-11/11, đánh dấu 30 năm kể từ ngày Bức tường Berlin sụp đổ vào ngày 9/11/1989.

Lễ hội bóng chuyền ở biên giới Mỹ - Mexico
Lễ hội bóng chuyền ở biên giới Mỹ - Mexico

Đường biên giới giữa Mỹ và Mexico là một trong những đường biên giới bận rộn và nhộn nhịp nhất thế giới.

Những điều thú vị về biên giới lâu đời nhất và mới hình thành ở các châu lục
Những điều thú vị về biên giới lâu đời nhất và mới hình thành ở các châu lục

Đường biên giới thường gắn với lịch sử hình thành của mỗi quốc gia và ẩn chứa trong chúng nhiều điều thú vị.

Đường biên giới đất liền cổ xưa nhất và non trẻ nhất
Đường biên giới đất liền cổ xưa nhất và non trẻ nhất

Hầu hết các đường biên giới đất liền của các nước trên thế giới ra đời từ cách đây không lâu lắm, hơn một nửa...

Đường biên giới dài nhất thế giới
Đường biên giới dài nhất thế giới

Biên giới giữa Mỹ và Canada là đường biên giới dài nhất thế giới với chiều dài 8893km.

Tin đọc nhiều
Cuộc họp hai Đoàn Chuyên viên biên giới Việt Nam – Lào
Tăng cường kiểm soát xuất-nhập khẩu tại biên giới Việt-Trung
Chính thức quy hoạch Vân Đồn là khu kinh tế biển đa ngành
Việt Nam coi trọng và tham gia tích cực hợp tác Mekong-Lan Thương
Xuất nhập khẩu hàng hóa biên giới đất liền Việt Nam – Trung Quốc đang dần được cải thiện
Xây dựng quy trình kiểm soát dịch bệnh tại biên giới theo hướng giảm thiểu tác động đến xuất nhập khẩu
Lào Cai tạm dừng hoạt động vận tải khách công cộng
Nhật Bản tài trợ 49 triệu Yên tăng cường quản lý biển đảo Cát Bà
Thông tin liên quan Biển Đông từ 17-23/02/2020
Tặng thiết bị y tế cho các lực lượng liên ngành cửa khẩu Kim Thủy Hà, tỉnh Vân Nam
Ứng phó với hạn hán, xâm nhập mặn trong mùa khô
Kiểm soát chặt chẽ các biện pháp phòng chống dịch trên địa bàn khu vực biên giới biển, đảo, cửa khẩu Cảng thành phố Hải Phòng
Australia và Indonesia phản đối hành vi quân sự hóa trên Biển Đông
Bộ Công Thương: ‘Thắt’ chống dịch COVID-19, ‘mở’ cửa khẩu
Nhóm tàu sân bay Theodore Roosevelt của Hoa Kỳ cập cảng Đà Nẵng
Siết chặt tuần tra, kiểm soát đường biên
Đề nghị báo cáo quản lý tài nguyên, bảo vệ môi trường biển và hải đảo
Lễ buộc chỉ cổ tay - nét văn hóa độc đáo của người Lào
Hải quân Việt Nam và Hải quân Hoàng gia Campuchia tuần tra chung
Nhiều hoạt động hướng về biển đảo tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam
Campuchia thông báo tạm ngừng hoạt động các cửa khẩu biên giới với Việt Nam
Chăm lo cho đồng bào biên giới
Các cửa khẩu lại tồn ứ gần 780 xe nông sản, trái cây
Lập điểm trao đổi hàng hóa hỗ trợ người dân Campuchia
Cửa khẩu Hoành Mô (Quảng Ninh) thông quan trở lại
Thiêng liêng cột mốc đặc biệt ba biên Việt Nam- Lào- Campuchia
ĐSQ Việt Nam tại Hàn Quốc thông tin về 5 thuyền viên Việt Nam mất tích trong vụ cháy tàu ngoài khơi đảo Jeju
Khủng hoảng khí hậu sẽ xóa sổ nhiều bãi biển trên thế giới
Tăng cường chốt chặn, tuần tra, khép kín biên giới
ASEAN cần một Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông 'chất' để quản trị hành vi và rủi ro