Biên giới lãnh thổ

1. Hoạt động của Lãnh đạo cấp cao

- Từ ngày 12-13/12, Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã thăm cấp Nhà nước tới Việt Nam và có các cuộc hội đàm, hội kiến với Tổng
Bí thư Nguyễn Phú Trọng, Chủ tịch nước Võ Văn Thưởng, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính. Tại các cuộc gặp, Lãnh đạo cấp cao của Việt Nam đề nghị hai bên cùng thực hiện tốt những nhận thức chung cấp cao, tôn trọng các lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhau, không làm phức tạp thêm tình hình; kiểm soát tốt bất đồng và xử lý thỏa đáng vấn đề trên biển trên tinh thần hữu nghị, tôn trọng lẫn nhau, giải quyết tranh chấp bằng các biện pháp hòa bình, phù hợp với luật pháp quốc tế, trong đó có UNCLOS 1982, tiếp tục phối hợp chặt chẽ với ASEAN trong việc thực hiện đầy đủ DOC, thúc đẩy xây dựng COC hiệu quả, thực chất, phù hợp với luật pháp quốc tế, trong đó có UNCLOS 1982.[1]

Kết thúc chuyến thăm, hai bên ra Tuyên bố chung nhấn mạnh: (i) cần kiểm soát tốt hơn và tích cực giải quyết bất đồng trên biển, duy trì hòa bình, ổn định ở Biển Đông và khu vực; (ii) tích cực tìm kiếm các biện pháp giải quyết cơ bản, lâu dài mà hai bên có thể chấp nhận được, phù hợp với “Thỏa thuận về những nguyên tắc cơ bản chỉ đạo giải quyết vấn đề trên biển Việt Nam-Trung Quốc”, luật pháp quốc tế trong đó có UNCLOS 1982; (iii) tích cực thúc đẩy bàn bạc về hợp tác cùng phát triển trên biển và bàn bạc về phân định vùng biển ngoài cửa Vịnh Bắc Bộ sớm đạt tiến triển thực chất; tiếp tục tích cực triển khai hợp tác trên các lĩnh vực ít nhạy cảm trên biển; tăng cường hợp tác thực thi pháp luật nghề cá và hợp tác nuôi trồng, bảo vệ nguồn tài nguyên sinh vật trên Biển Đông; tăng cường hợp tác tìm kiếm cứu hộ, cứu nạn trên biển; (iv) tiếp tục thực hiện toàn diện, hiệu quả DOC, trên cơ sở hiệp thương, nhất trí, sớm đạt được COC thực chất, hiệu lực, phù hợp với luật pháp quốc tế, trong đó có UNCLOS 1982.[2]

- Ngày 12/12, đồng chí Trương Thị Mai, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư, Trưởng ban Tổ chức Trung ương, đã hội đàm với đồng chí Thái Kỳ, Ủy viên Thường vụ Bộ Chính trị, Bí thư Ban Bí thư, Chánh Văn phòng Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc. Hai bên nhấn mạnh cần nỗ lực kiểm soát và xử lý thỏa đáng bất đồng trên biển, tôn trọng lợi ích chính đáng, hợp pháp của nhau, phù hợp với luật pháp quốc tế và UNCLOS 1982.[3]

- Tại Phiên họp lần thứ 15 Ủy ban Chỉ đạo hợp tác song phương Việt Nam - Trung Quốc ngày 01/12 do Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Lưu Quang cùng Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ nhiệm Văn phòng Ủy ban Công tác đối ngoại Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đồng chủ trì phiên họp, hai bên trao đổi thẳng thắn về vấn đề trên biển, nhất trí tiếp tục tuân thủ nhận thức chung cấp cao, trong đó có Thỏa thuận về những nguyên tắc cơ bản chỉ đạo giải quyết vấn đề trên biển Việt Nam - Trung Quốc; thúc đẩy các cơ chế đàm phán trên biển đạt tiến triển thực chất; hai bên cần kiểm soát và xử lý thỏa đáng bất đồng, tôn trọng quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhau phù hợp với luật pháp quốc tế, nhất là UNCLOS 1982; cùng các nước ASEAN thúc đẩy đàm phán, sớm đạt văn bản COC thực chất, hiệu lực, hiệu quả, phù hợp luật pháp quốc tế và UNCLOS 1982, góp phần duy trì hòa bình, ổn định ở Biển Đông và trong khu vực.[4]

- Ngày 13/12, tại cuộc họp lần thứ 8 Ban Chỉ đạo Quốc gia về chống khai thác IUU, Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Lưu Quang chỉ đạo mở đợt cao điểm chống khai thác IUU với nỗ lực cao nhất là sớm gỡ được thẻ vàng của EC.[5]

- Ngày 13/12, Thượng tướng Hoàng Xuân Chiến, Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên Quân ủy Trung ương, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng và Đại tướng Sanitchanog Sangkachantra, Thư ký Thường trực Bộ Quốc phòng Thái Lan đồng chủ trì Đối thoại Chính sách Quốc phòng Việt Nam-Thái Lan lần thứ 5. Tại Đối thoại, hai bên khẳng định cùng nhau nỗ lực đóng góp tích cực vào việc tăng cường, củng cố sự đoàn kết, vai trò trung tâm của ASEAN trong cấu trúc an ninh khu vực; nhấn mạnh tầm quan trọng của việc giải quyết các tranh chấp bằng biện pháp hòa bình, trên cơ sở luật pháp quốc tế.[6]

2. Thông tin quốc tế

Trung Quốc

Trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước tới Việt Nam, ngày 13/12, Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình có cuộc hội đàm với Chủ tịch nước Việt Nam Võ Văn Thưởng. Về vấn đề trên biển, Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cho rằng, là hai quốc gia ven Biển Đông, Trung Quốc và Việt Nam chia sẻ lợi ích chung và cùng gánh trọng trách bảo vệ hòa bình và ổn định ở Biển Đông. Trung Quốc sẽ tăng cường trao đổi và phối hợp với Việt Nam để tìm ra giải pháp lâu dài cho các vấn đề trên biển mà hai bên có thể chấp nhận, phối hợp với các bên sớm đạt được COC thực chất, hiệu quả, đóng góp nhiều hơn cho hòa bình và ổn định của khu vực.[7]

​New Zealand

 Ngày 11/12, tân Ngoại trưởng New Zealand Winston Peters đã có bài phát biểu trình bày cách tiếp cận của Chính phủ mới về chính sách đối ngoại của New Zealand trước Quốc hội, trong đó khẳng định New Zealand sẽ tăng cường hợp tác các đối tác cùng chí hướng truyền thống, bao gồm Australia, Mỹ, Canada và Anh; đẩy mạnh hợp tác quốc phòng và an ninh với Mỹ, nhóm “Ngũ Nhãn” và các đối tác an ninh quan trọng khác ở khu vực; tập trung vào các mối quan hệ quan trọng ở châu Á, bao gồm Ấn Độ và Đông Nam Á; tiếp tục ủng hộ và bảo vệ hệ thống quốc tế dựa trên luật lệ, chủ nghĩa đa phương và tham gia vào các nhóm tiểu đa phương mới nổi; tăng cường hiện diện và can dự chiến lược ở Thái Bình Dương nói riêng và Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương nói chung.[8]

Australia

Ngày 12/12, Bộ Ngoại giao Australia bày tỏ phản đối đối với các hành động gây bất ổn và cưỡng ép trên Biển Đông, chẳng hạn như các cuộc đụng độ không an toàn trên biển và trên không cũng như việc quân sự hóa các cấu trúc tranh chấp, nhấn mạnh quyền tự do hàng hải phù hợp với luật pháp quốc tế, UNCLOS 1982, đồng thời tái khẳng định giá trị ràng buộc pháp lý của Phán quyết vụ kiện Trọng tài Biển Đông năm 2016 đối với các bên liên quan.[9]

[1] https://tuoitre.vn/tong-bi-thu-nguyen-phu-trong-hoi-dam-voi-tong-bi-thu-chu-tich-nuoc-tap-can-binh-20231212174919666.htm;
https://baochinhphu.vn/thu-tuong-pham-minh-chinh-hoi-kien-tong-bi-thu-chu-tich-nuoc-trung-quoc-tap-can-binh-102231213185101355.htm;

https://baochinhphu.vn/chu-tich-quoc-hoi-vuong-dinh-hue-hoi-kien-tong-bi-thu-chu-tich-nuoc-trung-quoc-tap-can-binh-102231213173539649.htm;

https://www.mofa.gov.vn/nr040807104143/nr040807105001/ns231214014731

[2] https://www.vietnamplus.vn/ttxvn-gioi-thieu-toan-van-tuyen-bo-chung-viet-nam-trung-quoc-post915403.vnp

[3] https://baochinhphu.vn/thuong-truc-ban-bi-thu-truong-thi-mai-hoi-dam-voi-chanh-van-phong-trung-uong-dang-cong-san-trung-quoc-102231213001419094.htm

[4] https://www.vietnamplus.vn/phien-hop-lan-thu-15-uy-ban-chi-dao-hop-tac-song-phuong-viet-nam-trung-quoc-post911228.vnp

[5] https://baochinhphu.vn/mo-dot-cao-diem-chong-khai-thac-hai-san-bat-hop-phap-102231213124719029.htm

[6] https://www.vietnamplus.vn/doi-thoai-chinh-sach-quoc-phong-viet-nam-thai-lan-lan-thu-5-post915397.vnp

[7] https://www.fmprc.gov.cn/mfa_eng/zxxx_662805/202312/t20231213_11201733.html

[8] https://www.beehive.govt.nz/speech/speech-diplomatic-corps-0

[9] https://www.dfat.gov.au/news/media-release/australian-government-concerns-about-recent-actions-south-china-sea